Discotheken

De uitbaters van discotheken en/of cafés hebben de vrijheid om te beslissen wie wel en wie niet binnen mag. Op basis van een huisreglement kunnen bijvoorbeeld bepaalde eisen worden gesteld inzake kleding, leeftijd of veiligheid. Deze vrijheid mag echter niet misbruikt worden: irrelevante criteria mogen nooit discriminatie goedpraten.

I. Wat zegt de wet over de toelating in een discotheek?
II. Wanneer hebben zij gelijk om jou niet binnen te laten?
III. Soms krijg jij toch ongelijk.
IV. Wanneer is een inkomverbod zonder twijfel onwettig?
V. Wat kan jij zelf doen?
VI. Kan het Centrum iets voor jou doen?
VII. Nuttige adressen

I. Wat zegt de wet over de toelating in een discotheek?

Binnen een aantal duidelijke grenzen mogen discotheken zelf bepalen wie binnen mag en wie niet. En om dat te controleren, mogen ze dan een portier aan de inkom zetten. Maar dat recht houdt geen absolute vrijheid in. Er is een antiracismewet en op basis van die wet kan een discotheek je niet weigeren alleen maar omdat je zogenaamd van een ander ras zou zijn, omdat je huid een ander kleurtje heeft of omdat je ouders of grootouders een andere nationaliteit hebben of uit een ander land komen.

Maar er zijn nog een aantal andere criteria, waarbij de wet jou kan beschermen. Bijvoorbeeld als je mindervalide bent of homoseksueel . Dat zijn de twee redenen waarom mensen in het uitgaansleven ergens niet worden toegelaten, waarover op het Centrum de meeste klachten binnen komen.

top

II. Wanneer hebben zij gelijk om jou niet binnen te laten?

Als je op een of andere manier de veiligheid in gevaar zou kunnen brengen, bijvoorbeeld:
– je was actief betrokken bij een vechtpartijtje of baldadigheden, je hebt een mes of een ander wapen bij je, je bent drugs aan het verkopen (en dan kan de politie er ook nog bijgeroepen worden);
– het is duidelijk dat je dronken bent of dat je drugs hebt genomen;
– je valt de meisjes lastig;

Als de manier waarop je gekleed bent niet zo goed past bij de stijl van de discotheek, bijvoorbeeld:
– er zijn sjieke dancings en minder sjieke en discotheken mogen je weigeren als ze vinden dat jouw kleren niet passen in de stijl en de sfeer, waar zij voor hebben gekozen;
– de discotheek wil bijvoorbeeld geen mensen met baskets, in een gewoon T-shirt of in joggingpak; zoiets mogen ze opleggen.

Er zijn nog andere redenen:

– als je nog geen achttien bent, dan mag je soms ook niet binnen (als het een avond is waar alleen volwassenen zijn toegelaten);

Een voorbeeld: Een uitbater had een jongen niet toegelaten omwille van zijn persoonlijk gedrag. Hij stond namelijk op een zwarte lijst omdat hij betrokken was bij een knokpartij. De rechter heeft die uitbater vrijgesproken. Wettelijk was het dus niet verkeerd om die jongen de toegang te weigeren.

top

III. Soms krijg jij toch ongelijk.

Voorbeelden:
– als jij niet binnen mag omdat er zogezegd geen plaats meer is en je ziet dat anderen vlak na jou wel binnen mogen;
– als je als enige vreemdeling in de groep samen met vrienden naar de discotheek gaat en jij alleen mag niet naar binnen, ook al gedraag jij je op dezelfde manier als je vrienden en ben je ook net zo gekleed als hun;
– als de portier beweert dat hij klanten zonder lidkaart niet mag binnenlaten en je ziet dat anderen gewoon binnen worden gelaten ook als ze geen lidkaart hebben;
– als de portier beweert dat het een privéavondje is, speciaal georganiseerd voor de trouwe klanten, en jij weet zeker dat anderen die daar ook niet dikwijls komen, wel binnen mochten;
– als jij rustig en beleefd vraagt waarom jij niet binnen mag en de portier laat je gewoon links liggen en vertikt het om je te antwoorden of hij geeft een reden die nergens op slaat en moeilijk objectief is te noemen.

EVEN GOED OPLETTEN: In een dergelijke situatie voel jij je terecht gediscrimineerd. Maar officieel zeggen ze dan dat er “een vermoeden van discriminatie” bestaat. Als je die discriminatie wilt veroordeeld zien, heeft de rechter iets nodig dat het “vermoeden” ook bevestigt. Dus goed onthouden: als je anders wordt behandeld en je ziet dat andere gasten wel naar binnen mogen en er is helemaal niets aan te merken noch op de manier waarop jij je gedraagt, noch op jouw kledij, en er is ook geen echte objectieve reden, bijvoorbeeld dat je wel een lidkaart moet hebben (en dan ook iedereen), dan moet je altijd zorgen dat je het ook echt kunt bewijzen, dat je getuigen hebt of zo.

Een voorbeeld: Een jongen van “buitenlandse afkomst” had een “Belgische” vriendin. Zij mocht binnen. Hij niet. Hij diende klacht in en zijn vriendin wilde getuigen. De uitbaters werden veroordeeld tot een serieuze boete. Ze konden immers ook geen objectieve reden geven waarom die jongen niet werd toegelaten.

top

IV. Wanneer is een inkomverbod zonder twijfel onwettig?

Als er dingen worden gezegd of gedaan die ondubbelzinnig discriminatie inhouden volgens een van de criteria die door de wet worden beschermd.

Bijvoorbeeld:
– als de portier tegen jou zegt: « De baas heeft ons de opdracht gegeven om niet teveel vreemdelingen binnen te laten. »
– als jij als jongen niet binnen mag omdat er geen meisjes zijn in jouw groep;
– als de portier of de uitbater zegt: « Deze avond is alleen maar voor Europeanen. »
– als de portier jou niet binnenlaat en fysiek agressief doet om je tegen te houden en daar iets racistisch aan toevoegt. Bijvoorbeeld: “Vuile Arabier.” of “Jij hoort hier niet, aap, ga jij maar terug naar de brousse.”

Een voorbeeld: een uitbater van een dancing werd door de correctionele rechtbank veroordeeld omdat hij alleen maar jongeren binnenliet die een Belgische identiteitskaart hadden.

top

V. Wat kan jij zelf doen?

In elk geval “reageren”, of je nu zelf slachtoffer bent of getuige bent van zoiets:

1. Zorg om te beginnen dat je goed op de hoogte bent van de objectieve toelatingsvoorwaarden: zijn er regels voor de kledij, moet je een lidkaart hebben, wat zijn dan de voorwaarden om die lidkaart te krijgen enzovoort. Die informatie vind je op de website van de discotheek, of je kunt het vragen aan gasten die daar regelmatig naartoe gaan enzovoort.

2. Blijf altijd correct en beleefd en neem geen agressieve houding aan (schouder vooruit, handen op je heupen, wijdbeens gaan staan …) en doe en zeg niets dat provocerend kan overkomen (stemverheffing, kin omhoog, dreigen, schelden…).

3. Gewoon erover praten is altijd het beste. Niets kan jou beletten om dat te proberen.

4. Ga liefst samen met anderen (getuigen, je weet wel…). Of zorg toch dat je zeker de eerste keer niet alleen gaat.

5. Vraag kalm, zonder aan te dringen, of de portier kan uitleggen wat precies de reden is waarom je niet binnen mag.

6. Ga wat van de inkom weg en kijk hoe het gaat bij andere jongeren die objectief in dezelfde situatie zitten als jij. Let op wat de portier bij die klanten doet en zegt. (Laat hij die gewoon binnen? Of worden die ook geweigerd? En wat wordt er dan als uitleg gegeven?)

7. Je moet ook niet bang zijn om in die situatie andere jongeren die in de rij staan aan de inkom, te vragen of zij weten wat de voorwaarden zijn om binnen te mogen. (Dan kan er discussie zijn, dat kan nooit kwaad, en misschien mag je dan toch gewoon binnen en anders heb je zo misschien nog meer getuigen.)

8. Als je denkt dat het toegangsverbod twijfelachtig is of als je denkt dat het gewoon niet wettig is, moet je niet wachten om concrete gegevens die later nuttig en nodig kunnen zijn, zo vlug mogelijk te noteren. (Soms weet je het achteraf immers niet meer precies en voor sommige dingen is het achteraf gewoon te laat.) We geven je een lijstje van alles wat belangrijk kan zijn:

• Naam en adres van de discotheek;
• De datum en het juiste tijdstip, waarop het is gebeurd;
• De naam (soms dragen ze een badge) of in elk geval een zo gedetailleerd mogelijke beschrijving van de portier of de personen die jou niet heeft (of niet hebben) binnengelaten. (Hoe groot, dik, wat voor haar, bril, snor, littekens, … dingen die opvallen);
• Wat is er precies gezegd en hoe? Wat is er precies gebeurd? (Weet je nog de letterlijke woorden? Maar ook: op welke toon, was er geweld bij enzovoort.)
• Wat je precies aan had en ook in welke toestand je was (niet gedronken, niet onder invloed van drugs, anders kan je het vergeten)
• De normale voorwaarden om binnen te mogen. (Moet je lid zijn, hoe, moet je een lidkaart hebben of niet?)
• Was je alleen of was je samen met ander(en)? En noteer het als die eventueel wel binnen mocht(en) of ook niet. En wat was dan de houding van de portier tegenover die ander(en)? Gedroegen ze zich hetzelfde als tegenover jou?
• Heb je getuigen? Dan mag je zeker niet vergeten naam (ook familienaam) en adres en/of telefoonnummer te noteren.
• Wat heb je verder nog gezien en geef kenmerken van de jongeren die wel zonder problemen naar binnen konden (duidelijke afkomst? look? Kwamen ze alleen of in een groep? Waren het meisjes en jongens? enzovoort.)
• Schrijf ook op als het niet de eerste keer is dat je probeerde om die discotheek binnen te komen.
• Als je trouwe klanten van die discotheek (persoonlijk) kent: naam en adres en/of telefoon

9. Wat je zelf ook alvast kunt doen: beng persoonlijk de uitbater van de discotheek schriftelijk (per mail of per brief) op de hoogte van het feit dat ze jou, zonder dat je weet waarom, de toegang tot zijn zaak weigerden en dat je gewoon graag zou weten wat eigenlijk de toelatingsvoorwaarden zijn.

10. Als er fysiek geweld aan te pas is gekomen en je draagt daar lichamelijke sporen van, dan mag je niet vergeten om die zo snel mogelijk door een dokter te laten vaststellen en aan die dokter te vragen dat hij jou daar ook een medisch attest voor geeft.

11. Als je denkt of zeker weet dat het niet wettig was om jou de toegang te weigeren en/of als er fysiek geweld aan te pas is gekomen, dan moet je in elk geval zelf klacht neerleggen en dus de politie contacteren om een PV te laten opstellen.

Opmerkingen:

Als je de politie belt, dan kunnen ze ter plaatse komen, maar heel dikwijls doen ze dat niet en vragen ze dat jij zelf naar het politiebureau komt. Dat maakt niet zoveel uit, als jij er maar voor zorgt dat je al die zaken die in puntje 8 staan, maar zo goed mogelijk hebt opgeschreven. Je kunt over alle juridische aspecten van de procedure eventueel meer informatie krijgen, bij voorbeeld via:
– brochure Ministerie van Justitie: http://www.just.fgov.be/index_fr.htm)
– Centrum voor gelijke kansen en racismebestrijding.

MAAR NU WEER EVEN GOED OPLETTEN: Het is niet altijd nodig om meteen klacht neer te leggen en dus naar de politie te gaan. Er kunnen nog heel wat andere stappen worden ondernomen. Soms minder omslachtig en … met meer resultaat. Daarover vind je meer onder hoofdstukje VI.

top

VI. Kan het Centrum iets voor jou doen?

Eerst en vooral dit:

Als het Centrum jou kan helpen, dan moet jij daar helemaal NIETS voor BETALEN.

Het Centrum kan alleen tussenkomen bij de behandeling van individuele dossiers, dus om iemand persoonlijk te verdedigen. En het hangt natuurlijk af van de concrete omstandigheden en van wat jij van ons verwacht. Maar we geven hier een overzicht van de verschillende mogelijkheden.

Voorafgaand aan juridische stappen, kan het Centrum:

– juridisch advies geven over wat er precies staat in de antidiscriminatiewetten en jou uitleggen of wat jij hebt meegemaakt ook “discriminatie” is in de wettelijke betekenis
– samen met jou bespreken hoe je rechtstreeks contact kunt opnemen met de verantwoordelijke uitbaters, om meer uitleg te vragen over de redenen waarom ze jou niet hebben binnengelaten
– de uitbaters telefonisch of schriftelijk contacteren om hen te herinneren aan de wettelijke bepalingen, als hun reactie op jouw vraag om inlichtingen geen bevredigend antwoord heeft opgeleverd
-een voorstel doen voor bemiddeling tussen jou en de uitbater(s) en de portier(s).

Zo heeft het Centrum al eens bemiddeld op vraag van een allochtone jongen aan wie de toegang tot de discotheek was geweigerd omdat hij zogezegd dronken was. Na een gesprek met iemand van het Centrum was de uitbater bereid om te erkennen dat er een beoordelingsfout was gebeurd, omdat de portier inderdaad ten onrechte beweerd had dat die jongen dronken was zonder dat serieus gecontroleerd te hebben. In een ander geval ging iemand samen met vrienden naar de discotheek en zij werd niet toegelaten omdat ze met krukken liep. Iemand van het Centrum heeft dan de beschermde criteria van de antidiscriminatiewet toegelicht. Om het goed te maken heeft de uitbater dan voorgesteld om die persoon gratis binnen te laten. Door zulke vormen van bemiddeling zijn lastige juridische procedures niet meer nodig.

Als er klacht werd neergelegd, kan het Centrum:

– de plaatselijke autoriteiten op de hoogte stellen; Leuven en Gent hebben bijvoorbeeld een politiereglement dat nachtuitbaters van discotheken en dancings verplicht om in een logboek alle incidenten te noteren, ook als ze iemand de toegang hebben geweigerd; in sommige steden (bijvoorbeeld in Leuven, Gent en Antwerpen) zijn daar ook sancties in voorzien tegen discriminerend optreden van portiers; in Leuven werd een panel samengebracht met vertegenwoordigers van de horecasector, de politie, de dienst Bemiddeling van de stad en het Centrum om een aantal zaken die in dit verband waren gesignaleerd, te onderzoeken en om preventieve maatregelen uit te werken

– de bewakingsdienst van de Federale Overheidsdienst voor Openbare Zaken interpelleren; deze dienst is bevoegd voor de controle op de activiteiten van portiers; je moet weten dat portiers tegenwoordig een certificaat moeten hebben om dat werk te mogen doen en als zij de antidiscriminatiewetten niet respecteren, dan lopen ze niet alleen het risico op sancties op burgerlijk of strafrechtelijk gebied, maar bovendien kan hun certificaat worden ingetrokken en dan mogen ze geen portier meer zijn;

– helpen bij de stappen die je moet ondernemen naar de politie; stel dat de politie heeft geweigerd om een PV op te maken na een duidelijk (in de betekenis van de wet) discriminerende toegangsweigering, dan kan een klacht ingediend worden bij de interne politie van de politie, het zogenoemde Comité P;

– tussenkomen bij het Parket om te weten hoever het staat met het onderzoek, dat moet ingesteld worden als jij klacht hebt neergelegd;

– zelf naar de rechtbank stappen; als het Centrum van oordeel is dat er voldoende bewijzen zijn en het goed zou zijn om een rechtszaak aan te spannen, kunnen wij in eigen naam de zaak aanhangig maken bij een burgerlijke of strafrechtelijke rechtbank

– zelfs als er een gerechtelijke procedure op gang is gebracht, kunnen ook nog een aantal stappen worden gezet voor bemiddeling en om bijvoorbeeld tot een (minnelijke) schikking te komen.

top